Wönner Origineel: bezoekerscentrum Het Lammerinkswönner 25 jaar in het
Ledeboerpark
Enschede, 29-10-2003
Met ingang van zondag 2 november viert de afdeling NatuurEducatie van
de gemeente Enschede het jubileum van bezoekerscentrum Het
Lammerinkswönner: het 'Lös Hoes' staat dit jaar precies 25 jaar in het
Ledeboerpark. Om dit op passende wijze te vieren wordt het
bezoekerscentrum door de afdeling NatuurEducatie omgetoverd tot het
originele Lös Hoes zoals het er vroeger uitzag.
Een Twentse boer en boerin in boerenkleding laten op alle zondagen in
november en december zien hoe het er vroeger aan toe ging in een Lös
Hoes.
Het boerenleven van vroeger
Bezoekerscentrum Het Lammerinkswönner stond tot 1976 in Usselo en werd
in 1978 weer opgebouwd in het Ledeboerpark, waar het sindsdien
gebruikt wordt als bezoekerscentrum van de afdeling NatuurEducatie van
de gemeente Enschede. Vanaf zondag 2 november hebben de mensen van
deze afdeling het boerderijtje omgebouwd tot het originele 'Lös Hoes'
zoals het er ooit in het verleden uit zag. Een 'Lös Hoes' is een
Twentse boerderij waar mensen en vee in dezelfde ruimte leefden. Er
wonen in november en december op zondagen een echte boer en boerin
gekleed in boerenkleding in het Lammerinkswönner, samen met een
veestapel, zodat bezoekers kunnen zien hoe een boerenechtpaar vroeger
de dag doorbracht.
Koeien, geiten en een stevige maaltijd
De boer en boerin die in het Lös Hoes wonen verrichten de
werkzaamheden die vroeger dagelijks werden gedaan op de boerderij. Zij
gaan onder andere de dieren voederen, stoffen weven op het houten
weefgetouw en breien, koken op het fornuis onder de schouw, hout
hakken en een lekkere stevige boerenmaaltijd op tafel zetten. Zij
gebruiken hiervoor originele Twentse recepten. In de stallen die zich
in de leefruimte bevinden, staan koeien, geiten, een paard en schapen
en de kippen scharrelen er rond om verloren graantjes op te pikken. De
linnenkast is gevuld met de rollen linnen die de boerin vroeger als
bruidsschat meekreeg. Ook een ouderwetse bedstee en boerenservies en
bestek ontbreken niet. Zo zijn er bijvoorbeeld ronde kommen waar men
de koffie uit opslurpte.
Als de boerin gekookt heeft kunnen bezoekers eens meeproeven van de
gerechten en er hun oordeel over geven.
Een stukje geschiedenis: Het Lammerinkswönner
Bezoekerscentrum Het Lammerinkswönner stond tot 1976 in Usselo en werd
in 1978 weer opgebouwd in het Ledeboerpark, waar het nu in gebruik is
als bezoekerscentrum van de afdeling NatuurEducatie van de gemeente
Enschede. De term 'Lös Hoes' wil zeggen dat er geen tussenmuur was
tussen mensen en vee; zij leefden in dezelfde ruimte. Ook slaat de
naam op de makkelijke verplaatsbaarheid van dit type boerderij; door
de constructie met pen- en gatverbindingen was een Lös Hoes
gemakkelijk af te breken en elders weer op te bouwen. Men plaatste het
raamwerk van eiken balken op zwerfkeien. De eerste laag bestond uit
Bentheimer zandstenen. De vakken werden gevuld met een mengsel van
leem, koemest, gier en strohaksel. Het dak werd belegd met dakpannen,
met tussen de pannen strodokken om regen en sneeuw buiten te houden.
Hennik en Dika en 'Wintergebruiken'
Voor Enschedese basisscholen die hierop intekenen biedt de afdeling
NatuurEducatie educatieve activiteiten rond het origineel ingerichte
Lammerinkswönner. Twee boerenkinderen uit de vorige eeuw, Hennik en
Dika, laten zien welke taken zij vroeger hadden als kind op een
Twentse boerderij. Zij nodigen kinderen uit om ook eens graan te
malen, een riesbezem te maken of hout te hakken. Tegelijk krijgen de
kinderen op een aantrekkelijke manier cultuur-historische informatie
over het leven van een boerengezin en het gebruik van oude
landbouwgereedschappen en - werktuigen in de vorige eeuw. Voor het
publiek is er op zondag 14 december een sfeervolle dag vol winterse
activiteiten: medewerkers van de afdeling NatuurEducatie tonen samen
met een aantal ambachtsmensen wat de boeren vroeger in de rustige
winterperiode in en rondom een Lös Hoes uitvoerden.
---
Gepubliceerd op 29-10-2003 © Copyright gemeente Enschede Naar
Gemeente Enschede