Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport

Datum 14 januari 2010
Actieplan tabaksontmoediging 2010

Aanleiding

Het Astma Fonds, de Nederlandse Hartstichting, KWF Kankerbestrijding en de (toenmalige) minister van VWS hebben in 2005 gezamenlijk het Nationaal Programma Tabaksontmoediging 2006-2010 (NPT) opgesteld. Het NPT beschrijft de gevolgen van het tabaksgebruik en effectieve maatregelen om het tabaksgebruik verder te laten dalen. Op basis van dit nationale programma stellen de partijen ieder jaar een gezamenlijk actieplan op met concrete maatregelen voor dat jaar. Toegezegd is dat u deze jaarlijkse actieplannen zult ontvangen en dat u via voortgangsrapportages over de afgelopen periode zult worden geïnformeerd.

Met deze brief bied ik u mede namens het Astma Fonds, de Nederlandse Hartstichting en KWF Kankerbestrijding het actieplan 2010 aan en informeer ik u over de voortgang van het actieplan 2008. Over de voortgang van het actieplan 2009 wordt u te zijner tijd geïnformeerd.

Actieplan 2010

Het Actieplan 2010 is het laatste actieplan van het Nationaal Programma Tabaksontmoediging. In 2010 worden enkele wettelijke maatregelen aangepast en worden diverse acties ondernomen om stoppen met roken te stimuleren en om te voorkomen dat jongeren beginnen met roken.

1. Wijziging Besluit rookvrije werkplek met als doel een gelijkluidende verplichting voor alle horeca-inrichtingen (met en zonder personeel) en aanpassing van de Tabakswet. Het betreft een wetsvoorstel tot wijziging van de artikelen 10, 11 en 11a. Na akkoord van de ministerraad zal het wetsvoorstel naar de Raad van State worden gestuurd en vervolgens aan het Parlement.

2. In het voorjaar van 2010 zal het second opinion-onderzoek van de Commissie van Toezicht van het RIVM en TNO over omgevingstabaksrook en alternatieven voor rookruimten klaar zijn. Ik zal op basis van dit onderzoek besluiten over de mogelijkheid van alternatieven voor rookruimten en de mogelijkheid voor het ontwikkelen van een afdoende certificeringssysteem.

3stematiek; het experiment stadium
is in die zin een gepasseerd station. Tegelijkertijd gaan de experimenten gepaard met hoge administratieve lasten (omdat elk experiment op zichzelf dient te worden opgezet en geaccordeerd), en ontbreken in deze experimenten de door u zo gewenste randvoorwaarden. Het gaat daarbij om uiteenlopende zaken als helderheid over wat er in de keten valt en wat niet, een goed geborgd proces van zorgstandaardontwikkeling en het vraagstuk van marktmacht op de zorgaanbiedersmarkt voor ketenzorg.


1 Ik spreek inmiddels over `integrale bekostiging' in plaats van over `functionele bekostiging', omdat de term `functioneel' erg technisch klinkt, en alleen voor redelijk ingewijden meteen duidelijk is. Er wordt verder geen inhoudelijke verandering beoogd met deze naamsverandering.

Om te borgen dat aan deze randvoorwaarden de komende tijd zal worden voldaan, heeft u mij gevraagd een evaluatiecommissie in te stellen. Ik voldoe graag aan uw verzoek.

De evaluatiecommissie heeft twee taken:

- gedurende de komende drie jaar (de overgangsperiode) de ontwikkelingen rondom de integrale bekostiging monitoren en periodiek aan de minister rapporteren in hoeverre er aan de randvoorwaarden is voldaan en of dat ook resulteert in de beoogde effecten

- na afloop van de overgangsperiode (drie jaar) adviseren aan de minister of de overgangsperiode inderdaad kan worden beëindigd: is er dan afdoende aan de randvoorwaarden voldaan, en is het veld voldoende 'klaar' voor het vervallen van de overgangsregeling?

De evaluatiecommissie gaat niet in de schoenen van de toezichtsorganen staan. Zij dient ervoor om de daadwerkelijke ervaringen van alle betrokkenen te kanaliseren, ons allen daarvan te doen leren, en om input te geven bij de uiteindelijke afweging om de overgangsperiode al dan niet te verlengen. Hierbij komen de volgende aspecten aan de orde: werkzaamheid in de praktijk (impact op bedrijfsvoering), bureaucratie, continuiteit/integraliteit van zorg, keuzevrijheid, ervaren en gerealiseerde kwaliteit. Hierbij worden de effecten binnen zowel de huidige eerste als ook de tweede lijn (ziekenhuis en medisch specialist) betrokken. Uiteindelijk dient voor de evaluatiecommissie het (potentiële) zorginhoudelijke effect op (toekomstige) patiënten centraal te staan.

De volgende vragen (aangaande randvoorwaarden en ongewenste bij-effecten) zijn door u genoemd als aandachtspunten voor de evaluatiecommissie.


- Wat is het effect van het werken met keten DBCs op de administratieve lasten? Blijken de regelingen afdoende werkbaar? Treden er voor patiënten (on)gewenste veranderingen op met betrekking tot eigen bijdrages en eigen risico?


- Komt de transparantie van de geleverde zorg adequaat tot stand?


- Lukt het om de gewenste samenhang procesmatig en organisatorisch tot stand te brengen? Welke nieuwe organisatievormen ontstaan er? Wat zijn de effecten van deze nieuwe organisatievormen op de bedrijfsvoering van aanbieders? Wat is de impact op de beoogde samenwerking tussen zorgaanbieders?


- Hoe wordt omgegaan met patiënten met co-morbiditeit? Is er sprake van ongewenste `versnippering'? Wat zijn de effecten op de relatie zorgaanbieder ­ patiënt?


- Leidt de aandacht voor deze nieuwe zorgvormen wellicht tot minder aandacht voor andere zorgproblemen?


- Hoe wordt de patient betrokken bij het vormgeven van zijn/haar eigen zorg? Worden de kansen voor zelfmanagement afdoende benut?


- Ontstaat er een afdoende landelijke dekking van aanbod van deze vorm van zorg?


- Blijken afdoende hoeveelheden aanbieders en individuele professionals in staat om in deze ontwikkeling te participeren?


- Ontstaan er feitelijke belemmeringen voor de vrije artsenkeuze? En geldt dit eventueel ook voor andere individuele beroepsbeoefenaren?


- Wat zijn de uiteindelijke effecten van het beleid in termen van de gewenste kwaliteitsverbetering en geprognosticeerde kostenreductie?

Ook de NZa zal de ontwikkelingen monitoren. Daar waar de NZa reeds deelvragen beantwoord, zullen deze antwoorden input voor de evaluatiecommissie kunnen zijn.

Ik heb de meest betrokken veldpartijen gevraagd om mee te denken over de invulling van de commissie, en op basis van de gegeven input is onderstaande commissie samengesteld. De commissie zal bestaan uit individuen met kennis en ervaring met de onderhavige thematiek, die goed de brug tussen theorie en praktijk kunnen slaan. Mensen die gezamenlijk in contact staan met de `haarvaten van het veld'. De leden worden gevraagd in de commissie te participeren zonder last of ruggespraak. De commissie zal als volgt zijn samengesteld:


- Prof. Dinny de Bakker (Hoogleraar Structuur en Organisatie Eerstelijnsgezondheidszorg, NIVEL) (voorzitter)
- Prof. Bert Vrijhoef, Hoogleraar Chronische Zorg, Universiteit van Tilburg
- Prof. Erik Schut, Hoogleraar Economie van de Gezondheidszorg, Erasmus Universiteit Rotterdam

- Jan Erik de Wildt (adviseur eerstelijnszorg, Commonsense B.V.)
- Joop Raams, huisarts, mede initiator Diamuraal Eemland

De commissie zal twee keer per jaar bij elkaar te komen. Jaarlijks (als eerste einde 2010) zal ze aan mij rapporteren.

De commissie zal van evaluatie-data worden voorzien om adequaat haar rol te vervullen. Er zal van tenminste onderstaande bronnen gebruik kunnen worden gemaakt:


- eigen constateringen, evt. eigen onderzoeksgegevens van de commissieleden zelf

- prestatie-indicatoren en data met betrekking tot volume en kosten ontwikkelingen zoals bekend bij VWS

- rapportages van de NZa

- rapportages van een expliciet hiervoor ingesteld evaluatie-onderzoek, wat zal starten zodra de commissie is geinstalleerd. Hiervoor wordt aansluiting gezocht bij de programma's Disease Management Chronisch Zieken en Op Eén Lijn van ZonMw.

- relevante rapportages van andere al dan niet betrokken partijen, zoals bijvoorbeeld de klankbordcommissie met betrekking tot de integrale bekostiging ingesteld door de Orde van Medisch Specialisten

De jaarlijkse rapportages van de commissie zullen daar waar nodig kunnen helpen met het verder vormgeven van het beleid. Ik zal jaarlijks de evaluatie-gegevens en mijn reactie daarop aan u kenbaar maken.

Ik vertrouw erop hiermee voldoende geïnformeerd te hebben.

Hoogachtend,
de Minister van Volksgezondheid,
Welzijn en Sport,

dr. A. Klink